Đường dẫn vào hầm Đèo Cả thuộc dự án Hầm đường bộ qua đèo Cả - Ảnh: DƯƠNG THANH XUÂN
Sau gần 5 năm thi công, những người thợ Việt Nam tại dự án Hầm đường bộ qua đèo Cả đã viết nên những nốt nhạc vui khi kịp thông xe toàn tuyến vào ngày 21/8.
Vượt tiến độ 4 tháng
Ngược dòng thời gian về với vùng đèo Cả để điểm lại lịch sử của vùng đất nơi công trình trọng điểm quốc gia đã thành hình. Năm 1936, tại thôn Hảo Sơn, xã Hòa Xuân (nay là xã Hòa Xuân Nam, huyện Đông Hòa) dưới chân đèo Cả đã diễn ra một sự kiện quan trọng đối với ngành Giao thông Việt Nam. Đó là nối thành công mét ray cuối cùng trên tuyến đường sắt Bắc – Nam dài hơn 1.700km. Tháng 11/2012, cũng tại khu vực này, dự án Hầm đường bộ qua đèo Cả đã được khởi công.
Khó có thể nói hết được những gian nan, vất vả của chặng đường dài đưa công trình hầm Đèo Cả về đích. Cũng khó nói hết được cống hiến, hy sinh thầm lặng của những người thợ làm hầm trong những ngày bám trụ tại đây, chịu biết bao gian khổ với nắng gió, mưa bụi công trường. Và càng khó nói hết được những khát vọng tạo nên công trình thế kỷ của chủ đầu tư, tư vấn giám sát, các nhà thầu, đơn vị thi công cùng các đối tác… Thực tế đã chứng minh rằng, từ những quyết tâm sắt đá, từ những quyết định táo bạo, sáng suốt đôi khi có phần liều lĩnh đã đưa đại công trình hầm Đèo Cả về đích an toàn, đảm bảo chất lượng, thẩm mỹ, vượt tiến độ 4 tháng so với kế hoạch Bộ GTVT phê duyệt, tạo nên mốc son của ngành Giao thông quốc gia.
Công trình hầm Đèo Cả hoàn thành không chỉ ý nghĩa ở việc tiết giảm thời gian, nhiên liệu mà còn góp phần giảm thiểu những vụ tai nạn thương tâm, mà nói như Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng khi về thăm công trình hầm Đèo Cả: “Dự án hầm đường bộ qua đèo Cả phải là động lực mới đưa Phú Yên trở thành tỉnh phát triển trong khu vực”.
Trí tuệ người Việt Nam
Làm nên kỳ tích hầm Đèo Cả lànhờ vào sức mạnh, trí tuệ của tập thể những nhà đầu tư (Công ty CP Đầu tư Đèo Cả), đơn vị tài trợ vốn (VietinBank), các nhà thầu thi công (Tổng Công ty Xây dựng Hà Nội). Họ là những kỹ sư, tư vấn giám sát, công nhân trực tiếp lao động trên công trường để cùng hướng đến mục đích chung là hoàn thành hầm Đèo Cả. Đó là những cái tên đã tạo được dấu ấn tại đại công trường này như Lê Quỳnh Mai, Đỗ Văn Nam, Nguyễn Quốc Ánh, Nguyễn Tấn Đông, Đinh Trọng Quang, Nguyễn Văn Linh… hay những kỹ sư Trần Quốc Hùng, Nguyễn Ngọc Ánh, Huỳnh Duy Hùng… mà đằng sau họ là sự hậu thuẫn từ những tên tuổi đáng nể trong Ban cố vấn cấp cao như PGS-TS Trần Chủng, nguyên Bộ trưởng GTVT Hồ Nghĩa Dũng, TS Nguyễn Anh Tuấn, Nguyễn Huy Mạ, Lê Đức Hiệp…
Theo Tổng Giám đốc Công ty CP Đầu tư Đèo Cả Hồ Minh Hoàng, dự án luôn nhận được sự quan tâm và chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các bộ, ngành có liên quan; đặc biệt là lãnh đạo Bộ GTVT. “Hiếm có dự án trọng điểm quốc gia nào trải qua 3 nhiệm kỳ bộ trưởng là Hồ Nghĩa Dũng, Đinh La Thăng và nay là Trương Quang Nghĩa. Dự án cũng được 5 Thứ trưởng Bộ GTVT trực tiếp phụ trách là Lê Mạnh Hùng, Trương Tấn Viên, Nguyễn Văn Thể, Nguyễn Hồng Trường và Lê Đình Thọ. Các bộ trưởng, thứ trưởng đều tạo nên những dấu ấn cho sự thành công của dự án”, ông Hoàng nói.
Nguyên Bộ trưởng GTVT Hồ Nghĩa Dũng đánh giá: “Dự án hầm Đèo Cả hội tụ bản lĩnh, trí tuệ của người Việt Nam. Từ đây sẽ có nhiều bài học để làm nền móng tiếp tục triển khai các dự án hạ tầng giao thông Việt Nam trong tương lai”. Còn Thứ trưởng GTVT Lê Đình Thọ thì khẳng định, nguồn lực đầu tư cho hạ tầng giao thông rất lớn, nếu biết tổ chức tốt, lựa chọn các hình thức phù hợp thì có thể huy động được nhiều nguồn lực tham gia. “Công trình này tạo nên nhiều kinh nghiệm để ngành Giao thông có những giải pháp hiệu quả trong huy động nguồn lực đầu tư kết cấu hạ tầng giao thông trên tất cả lĩnh vực: đường bộ, đường sắt, đường hàng không và đường thủy. Ở một khía cạnh khác, dự án Hầm đường bộ qua đèo Cả là “trường học” uy tín đào tạo nên những người thợ cao cấp cho các công trình ngầm của các loại hình giao thông trong tương lai”, Thứ trưởng Lê Đình Thọ nhấn mạnh.
Với Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Quang Hùng, Phó Chủ tịch thường trực Hội đồng nghiệm thu nhà nước các công trình xây dựng, điểm nổi bật là khi hình thành dự án, phương án tài chính là vay vốn nước ngoài, thuê nhà thầu EPC nước ngoài thực hiện với tổng vốn hơn 15.000 tỉ đồng. Nhưng sau đó, nhà đầu tư đã huy động thành công nguồn lực trong nước bằng hình thức xã hội hóa và do chính người Việt Nam triển khai, tiết kiệm được khoảng 30% chi phí nhưng quy mô dự án vẫn không thay đổi. “Thực tiễn dự án do người Việt Nam tự đầu tư, triển khai thi công cho thấy năng lực của nhà đầu tư, các nhà thầu được phát huy rõ rệt. Từ đây, đội ngũ những người thợ Việt Nam có thêm nhiều kinh nghiệm quý báu thực hiện những dự án giao thông khác”, Thứ trưởng Lê Quang Hùng nói.
Dấu ấn Hồ Minh Hoàng
Là người con của Phú Yên luôn trăn trở với những khó khăn khi tỉnh nhà bị hai ngọn đèo án ngữ, nên ông Hồ Minh Hoàng,Tổng Giám đốc Công ty CP Đầu tư Đèo Cả đã mang khát vọng táo bạo mở hầm xuyên núi. Ngược xuôi ra Bắc vào Nam, ông Hồ Minh Hoàng đã tìm những người cùng chí hướng, cùng truyền khát vọng mở hầm để thắp lên mơ ước bao đời, bao người ở quê hương mình. Hàng loạt kỹ sư giỏi được mời về đảm nhiệm các vị trí chủ chốt, các đơn vị tư vấn giám sát Nippon Koei (Nhật Bản); Apave (Pháp) và Doha (Hàn Quốc). Những nhà thầu có kinh nghiệm đào hầm mở núi nhất nhì Việt Nam như Sông Đà 10, Lũng Lô… cũng được mời tham gia dự án.
Lấy tiêu chí an toàn, hiệu quả đi đầu, đồng thời với cách quản trị có phần “khác lạ” ở Công ty CP Đầu tư Đèo Cả, ông Hồ Minh Hoàng cùng các cộng sự đã làm nên kỳ tích, ghi dấu ấn cho xứ Nẫu thân thương.
Từ hầm Đèo Cả, Cù Mông, “đội quân” tinh nhuệ này lại tiếp tục tham gia dự án Mở rộng hầm Hải Vân 2, viết thêm những kỳ tích góp phần đưa đất nước ngày càng phát triển.
Từ thành phố Tuy Hòa, xuôi theo quốc lộ 1A về hướng Bắc 30km, sau đó đến thị trấn Chí Thạnh rẽ phải về hướng Đông 12km là bạn đã đến với Ghềnh Đá Đĩa (còn có các cách gọi khác là Gành Đá Đĩa). Thắng cảnh nổi tiếng này nằm yên bình bên bờ biển thuộc địa phận xã An Ninh Đông, huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên. Suốt trên đường đi, băng qua những làng mạc yên bình khi thì đồi núi trập trùng, lúc lại thấp thoáng làng mạc với những cánh đồng lúa đang thời con gái lên màu xanh tốt.
Nhìn từ xa, Ghềnh Đá Đĩa như một tổ ong khổng lồ rộng khoảng 50m, dài 200m với những khối đá hình lăng trụ xếp liền nhau, ngay ngắn cùng vươn mình ra biển khơi. Bãi đá với hàng nghìn, hàng nghìn những phiến đá ấy, óng lên màu đen huyền bí nổi bật giữa nước biển xanh ngắt và những con sóng vỗ trắng xóa. Những trụ đá hoặc nghiêng nghiêng theo thế tiến ra biển, hoặc xếp thẳng đứng chồng chất lên nhau, cao thấp khác nhau tựa như những chồng dĩa được xếp ngay ngắn. Cũng bởi vậy, mà tên gọi Ghềnh Đá Đĩa vừa thân thuộc, vừa gần gũi.
Lại có câu chuyện khác kể, những khối đá lăng trụ khổng lồ kia là do bàn tay của một vị thần khổng lồ nào đó khéo léo xếp chồng lên nhau. Thế nhưng, kỳ quan thiên nhiên này còn mang trong mình một câu chuyện nhuốm màu thần thoại về một kho báu biến mình thành đá.
Đến với Ghềnh Đá Đĩa du khách sẽ bắt gặp hình ảnh những chiếc thuyền thúng nằm nghiêng mình trên những phiến đá. Nơi đây tựa như một bến đỗ của những ngư dân – những người con của biển cả khi họ tất bật cho những chuyến ra khơi hay lặng lẽ trở về khi mọi công việc đã hoàn thành. Những chiếc thuyền thúng nhỏ, chòng chành qua bàn tay điều khiển khéo léo như nét điểm tô thêm cho sức sống bao đời nay của vùng đất hiền hòa này.
Trên thế giới cũng có những danh thắng Ghềnh Đá Đĩa nổi tiếng như ở: bờ biển Đông Bắc Ireland với núi đá Giant’s Causeway, ghềnh đá Órganos ở đảo La Gomera nổi tiếng của Tây Ban Nha, hay trong hang động Fingal ở đảo Staffa, Scotland hay ở đảo JeJu của Hàn Quốc.
Chưa được khai thác du lịch, ghé chân Ghềnh Đá Đĩa đến Phú Yên du khách sẽ khó lòng tìm cho mình dịch vụ ăn uống hay nghỉ ngơi nào. Nhưng, có lẽ cũng bởi thế nên nơi này vẫn giữ nguyên vẻ hoang sơ, tựa như thời tiền sử.
Suối Lạnh Phú Yên cách Tuy Hòa 15 km về phía Tây Nam theo đường tỉnh lộ ĐT 645, bạn sẽ đến huyện Tây Hòa, rẽ trái qua cầu Tổng Phú Thứ chừng 10 km nữa là địa phận của xã Hòa Thịnh.
Ngày xưa nơi đây là rừng rậm, lau lách chằng chịt hoang vu, cỏ mọc ngập đầu, nhiều nhất là cây cọ thân thẳng và vươn cao khắp vùng nên nhân dân gọi nôm na là “xứ Đồng Cọ”.
Ở đây có một con suối nước trong vắt và mát lạnh quanh năm, người dân gọi là suối Lạnh.
Ở đây có một con suối nước trong vắt và mát lạnh quanh năm, người dân gọi là suối Lạnh.
Đến chơi suối Lạnh ngoài việc bạn tránh được sự ồn ào, náo nhiệt để tận hưởng không khí trong lành, không gian yên tĩnh của rừng của núi.
Ngày nay suối Lạnh đã biến thành một vùng du lịch sinh thái tự nhiên vô cùng hấp dẫn. Những ngày nghỉ cuối tuần, những ngày lễ hội du khách đã tìm đến đây để cảm nhận cái hương lành lạnh của núi rừng, để nghe tiếng chim hót, suối nước reo và đặc biệt là ngâm mình xuống dòng suối nước chảy có bốn bên đá gộp lại tạo thành một bãi tắm.
Nước ở đây trong veo, man mác hương thơm hoa cỏ và đặc biệt là lạnh, cái lạnh đủ để làm cóng cho những ai ngâm mình xuống dòng nước vào mùa Hè, đủ để những ai đang bốc hỏa vì rượu, chỉ cần vốc nước rửa mặt là trở về trạng thái thăng bằng.
Cái lạnh đủ để cho những ai cô đơn buồn đời uống một ngụm nước sẽ thấy lòng mình ấm lại và yêu đời hơn.
Tắm xong bạn có thể phơi mình trên những tảng đá rộng lớn để ngắm cảnh trời, cảnh núi, hoặc bước lên đồi mít, đồi thơm, đồi chuối để tận hưởng hương vị đậm đà của thứ trái cây rừng nguyên chất, hoặc lội ra cánh đồng ruộng hòa nhập với những người câu cá, câu lươn tìm vui dân dã…
Suối Lạnh vẫn chỉ là một nàng công chúa bị ngủ quên trong rừng chưa được đánh thức, bởi đường xá đi lại còn khó khăn, bởi địa phương chưa quan tâm đến việc bảo tồn và xây dựng thành khu du lịch sinh thái bền vững
Cua huỳnh đế – nguồn gốc thú vị
Tên gọi cua huỳnh đế có một nguồn gốc thú vị. Loài cua này vốn nổi tiếng thơm ngon, được ngư dân tôn xưng là vua của các loài cua tức cua nên gọi là cua “hoàng đế”. Nhưng sau khi trở thành sản vật tiến vua chúa, quan địa phương lệnh dân phải đọc trại đi thành “huỳnh đế” vì sợ phạm húy.
Hình dạng đặc biệt của loại cua này khiến du khách tò mò, còn vị của nó làm người ta không thể quên. Khách sành thích cua huỳnh đế không chỉ vì nó to (có thể lên tới 1kg) và nhiều dinh dưỡng mà còn bởi cảm giác ngon miệng khi ăn.
Hình dạng đặc biệt của loại cua này khiến du khách tò mò, còn vị của nó làm người ta không thể quên. Khách sành thích cua huỳnh đế không chỉ vì nó to (có thể lên tới 1kg) và nhiều dinh dưỡng mà còn bởi cảm giác ngon miệng khi ăn.
Cua Huỳnh đế khi hấp chín có màu đỏ hồng trông rất hấp dẫn. Mai cua có hình trái táo, càng và que ngắn hơn cua biển thông thường. Đặc biệt, đầu cua hơi dài và có nhiều râu … Cua huỳnh đế có quanh năm nhưng rộ nhất là tháng chạp âm lịch. Đây cũng là thời gian mà cua huỳnh đế ngon nhất. Cua to hơn bình thường, chắc thịt và gạch cua nở đầy mai, ăn rất ngon và nhiều chất dinh dưỡng.
Các món ăn từ cua huỳnh đế
Cua huỳnh đế bắt từ biển lên còn sống, đem hấp cách thủy hoặc luộc, rang muối…, nhưng ngon nhất phải kể đến món cháo cua huỳnh đế. Cua huỳnh đế rửa sạch, sau đó cho cả con vào tô lớn rồi đem hấp để giữ nguyên chất ngọt của thịt.
Khi thịt cua đã chín, tách mai cua ra, dùng muỗng nạo hết gạch trong đó để riêng. Gỡ thịt ở càng và thân cua, ướp với gia vị gồm nước mắm ngon, tiêu hành, bột ngọt…, bắc chảo dầu ăn lên, phi hành củ cho thơm, để nhỏ lửa, cho thịt cua vào và đảo đều cho thịt thấm.
Khi cháo đã chín nhừ, cho tất cả thịt cua vào và để sôi vài phút; cho gạch cua vào sau cùng rồi nêm mắm muối lại cho vừa ăn, thêm củ hành tây xắt mỏng cùng lá hành, ngò xắt nhỏ rồi nhắc nồi cháo xuống, cho thêm tiêu vào tô cháo, ăn khi còn nóng.
Khi cháo đã chín nhừ, cho tất cả thịt cua vào và để sôi vài phút; cho gạch cua vào sau cùng rồi nêm mắm muối lại cho vừa ăn, thêm củ hành tây xắt mỏng cùng lá hành, ngò xắt nhỏ rồi nhắc nồi cháo xuống, cho thêm tiêu vào tô cháo, ăn khi còn nóng.
Cháo cua huỳnh đế ngon phải có lớp mỡ hành vàng sánh ở trên, lẫn với nước gạch màu đỏ cùng những thớ thịt màu trắng của cua. Cháo cua huỳnh đế có mùi thơm đặc trưng. Ăn vào có thể tăng cường sinh lực cho đàn ông, bồi bổ cơ thể cho phụ nữ. nhất là chị em đang nuôi con nhỏ
Đây là món ăn rất phổ biến ở các tỉnh ven biển miền Trung từ Đà Nẵng kéo dài đến vùng đất nắng gió Ninh Thuận. Tùy vào từng địa phương mà món bánh canh được biến tấu với nhiều phiên bản khác nhau. Từ nguyên liệu làm sợi bánh canh như bánh canh bột gạo hay bánh canh bột lọc... Chả cá cũng được làm từ nhiều loại cá khác nhau như cá cờ, cá thu, cá mối, cá nhồng, cá chỉ vàng... Tất cả góp phần tạo nên những nét đặc trưng mang bản sắc riêng, đem lại hương vị thơm ngon cho thực khách.
Riêng với người Phú Yên, ngoài các nguyên liệu thường thấy như chả cá, sợi bánh... thì màu xanh mướt cùng vị thơm nồng của hẹ chính là điểm nhấn tạo nên sự hấp dẫn riêng đối với du khách khi thưởng thức món ăn bình dị này.
Món ăn là một bức tranh ẩm thực đẹp mắt với màu xanh của hẹ, màu vàng của chả cá chiên, màu trắng của sợi bánh, của trứng cút... Ảnh: Tiêu Phong.
|
Tuy là một món ăn nổi tiếng, được nhiều du khách ưa thích nhưng lại là một món ăn rất bình dị ở vùng đất miền Trung này. Du khách có thể dễ dàng thưởng thức món ăn này trong một quán ven đường bất kỳ vào buổi sáng hoặc buổi chiều tối. Nhìn vào các thành phần của món ăn, cảm giác như mọi thứ đều rất đơn giản nhưng là cả một quá trình đòi hỏi sự tỉ mỉ của người nấu.
Sợi bánh canh được làm từ bột gạo, mềm nhưng khi nấu không bị gẫy, dai và không bở. Chả cá được làm từ các loại cá biển có nhiều ở đây như cá mối, cá cờ, cá nhồng... Thịt cá được giã nhuyễn, nặn thành từng miếng to, dày, hấp chín rồi chiên vàng.
 |
Vị thơm nồng của hẹ tạo nên hương vị đặc trưng rất riêng của món ăn. Ảnh: Tiêu Phong.
|
Nhờ sự phong phú của các loại cá biển, nên người dân ở đây không sử dụng xương ống khi nấu nước dùng. Họ thường mua các loại cá nhỏ, còn tươi sống về ninh, nên nước dùng trong, có vị ngọt thanh và không gây cảm giác béo cho thực khách. Bát bánh canh như một bức tranh ẩm thực đẹp mắt, hài hòa với màu xanh của hẹ, ẩn hiện bên dưới là màu vàng của chả cá chiên, màu trắng của sợi bánh, của trứng cút... cùng với đó là hương thơm hấp dẫn khứu giác khiến người ăn chỉ muốn thưởng thức ngay.
Du lịch Phú Yên và thưởng thức món bánh canh hẹ vào buổi sáng là điều hấp dẫn mà du khách không nên bỏ qua. Món ăn dân dã, bình dị là thế, nhưng hương vị thơm ngon của nó thì vẫn còn lưu luyến mãi đối với du khách.
Ghẹ vùng Sông Cầu (Phú Yên) to bằng bàn tay, bụ bẫm, thân mình xanh thẫm, càng và yếm lốm đốm trắng, béo mầm. Người ta có thể luộc, rang muối hoặc nướng vỉ, làm món lai rai rất thú. Khách muốn có bữa cơm ghẹ thì có ngay tô canh ghẹ, đĩa ghẹ kho rim nóng hổi.
Người bắt ghẹ chuyên nghiệp thường sử dụng đôi tay trần hay đặt gọng vó. Còn những người không chuyên nghiệp thì dùng các chĩa ba đâm xuyên qua thân ghẹ rồi gom lại nhậu liền tại chỗ. Bắt ghẹ tương đối dễ dàng. Chúng thường bơi trong các hang đá, kẽ ghềnh hay bò lên nằm phơi nắng trên các gộp đá. Người đi bắt ghẹ nhanh tay túm lấy một lúc cũng vài chục con.
Ghẹ đưa ra bán ở các chợ hay cung cấp cho các quán ăn, nhà hàng đã đặt mua sẵn. Chủ quán thường nhốt các chú ghẹ trong các rọ tre rồi thả chìm xuống nước, khi nào khách cần mới lôi lên làm món. Khách ngồi hóng gió mát, nhìn trời nước bao la chừng mười phút sẽ có món ghẹ rang muối hay ghẹ luộc dọn lên ngay. Còn khách muốn có bữa cơm ghẹ thì cũng sẵn sàng với những tô canh ghẹ, đĩa ghẹ kho rim nóng hổi còn bốc khói.
Nếu cần nhâm nhi lai rai thì đã có những chú ghẹ to tướng, mầu đỏ gạch, nằm gọn gàng trên đĩa trông thật hấp dẫn. Dùng hai tay bẻ lấy đôi càng rồi nhẹ nhàng đập vỡ nó ra, chấm vào đĩa muối cho vào miệng. Cảm giác đầu tiên là vị ngọt ngọt, mùi thơm thơm, béo béo và mịn màng ở đầu lưỡi, sau đó ngấm dần xuống tận cổ. Khách hớp chút bia để lấy đà, xơi tiếp bằng cách lột bỏ cái yếm trắng dưới bụng, bóc cái mai để lộ ra lớp thịt săn chắc trắng nõn nà và một lớp gạch màu vàng ươm. Dùng cái nĩa cạy hết lớp gạch chấm vào đĩa muối tiêu ăn trước, sau đó mới đến lớp thịt. Ăn ghẹ chớ ăn vội, cứ chậm rãi từng con một, hết con này đến con khác. Vừa ăn vừa uống bia. Khi nào cảm thấy bụng đã no, mới thôi!
Rời Sông Cầu thơ mộng trong cảm giác thoải mái, du khách không quên mang về những xâu ghẹ còn tươi rói, miệng còn thở phì phì, để làm quà cho gia đình hay bạn bè thân thuộc.
Rời Sông Cầu thơ mộng trong cảm giác thoải mái, du khách không quên mang về những xâu ghẹ còn tươi rói, miệng còn thở phì phì, để làm quà cho gia đình hay bạn bè thân thuộc.
Đăng ký:
Bài đăng (Atom)